Opsterlandse Algemene Politieke Beschouwingen
BEETSTERZWAAG Voor de Opsterlandse gemeenteraad is het zomerreces aangebroken. In de laatste vergadering stond afgelopen maandag ook de perspectievenbrief op de agenda. Hierin geeft het college van B en W een update over de begroting van dit jaar en een doorkijkje naar de komende jaren.

Dit is ook het moment dat de acht fracties een algemene politieke beschouwing geven; hun kijk op Opsterland nu en in de nabije toekomst. Iedere fractie kiest daarin haar eigen speerpunten. Op verzoek van Sa! vatten de fracties zelf hun belangrijkste punten samen.
PvdA
De PvdA-fractie wil zaken voor elkaar krijgen. Onze omgeving vraagt om acties en besluiten over de kwaliteit van leven in het hier en nu. En om de kwaliteit van leven te bevorderen van toekomstige generaties. De generaties van daar en straks.
We zijn trots op alle acties en besluiten die wij als gemeenteraad samen al hebben genomen. Denk aan De Skâns, de MFA van De Tynje, Koartsweagen, de opvang van Oekraïense vluchtelingen en het uitkeren van geld voor het tegengaan van energiearmoede.
Maar we zijn er nog lang niet. We zijn geschrokken van het grote aantal aanmeldingen voor de energietoeslag. Dit waren er veel meer dan verwacht. Het gaf ons een goed, maar ook een schrijnend beeld van hoeveel mensen er in onze gemeente op de financiële rand balanceren.
En voor ons is het het allerbelangrijkst dat niemand in onze gemeente in armoede hoeft te leven en dat de jeugd een eerlijke kans krijgt.
Om dit te bereiken doen we een voorstel om in Opsterland basisbanen te realiseren, voor mensen die langdurig in de bijstand zitten. Banen die passen bij mensen. Voor mensen die nu misschien niet goed bij bestaande banen passen. Voor een eerlijk loon.
Voor kwetsbare jongeren van achttien jaar, die nog geen werk hebben of een studie volgen en bijstand nodig hebben, hebben we een voorstel om hen een voorschot op de bijstand te geven. Zodat zij niet wekenlang op een houtje hoeven te bijten, schulden aangaan en de kans lopen dakloos te worden.
Met deze voorstellen willen we bijdragen aan het verbeteren van levens hier en nu en een goede toekomst daar en straks.
Joke Brouwer
GroenLinks
‘Bosken en greiden, natuer, wetter en 16 moaie doarpen, dat is Opsterlân op syn bêst’. De eerste regel uit het coalitieakkoord. Er moeten keuzes worden gemaakt om de kwalificatie bêst terug te pakken. Waardering voor de stappen die worden gezet in ons sociaal domein. Maar er blijft nog veel werk over. In Opsterland leven meer dan 1.800 mensen onder de armoedegrens. Daar gaat Opsterland iets aan doen? Geen armoede! Maak haast bij de sociale energietransitie. Kijk vooral naar de huurhuizen in het lagere segment en ga daar doelgericht helpen. Draal niet bij de bestrijding van de energiearmoede.
Opsterland krijgt te maken met de gevolgen van de langdurige droogte en lage waterstanden in gebieden met een veenbodem. Grootste oorzaak: te lage waterpeilen. Die gaan omhoog, maar te laat en onvoldoende. We moeten in beeld brengen wat de omvang van verzakkingsschade is. De 50.000 euro die een experiment ‘plastic diken’ kost, is slechts een fractie van de kosten voor meer en diepgaander onderzoek. Wat gebeurt er met die plastics in de bodem na verloop van tijd? En dan de uitvoering. Als we niet weten waar we het over hebben, kunnen we straks niet bij de partijen die verantwoordelijk zijn voor de bodemdaling, Wetterskip, Provinsje en Overheid, terecht voor steun bij verantwoorde reparatie van verzakte wegen, gebroken riolen, kapotte fietspaden, gescheurde bruggen.
Bosken, greiden, natuer en wetter… Mar wat is de stân fan saken? Er is besloten met een nulmeting de biodiversiteit in kaart te brengen. Neem daar minimaal ons natuurlijk erfgoed in mee. Welke kwaliteit hebben onze petgaten, boomwallen, duinen, bossen, beekdalen nu en straks? Laat er geen raaigras en brandnetels over groeien. De eerste zin van het coalitieakkoord is anders enkel voor de bühne.
Jimke Nicolaï
VVD
De VVD-fractie vindt het belangrijk dat de gemeente duidelijk laat zien wat ze doet voor de inwoners van Opsterland en welke resultaten worden behaald. Nu wordt er vaak nog gesproken over ‘inzetten’, ‘stimuleren’, ‘werken aan’ of ‘verbeteren’, maar dat is ons te vaag.
Door duidelijk en concreet (SMART) op te schrijven wat de gemeente wil bereiken, wordt veel zichtbaarder wat inwoners van de gemeente mogen verwachten. De gemeenteraad kan vervolgens ook veel beter controleren of de gemeente daadwerkelijk waarmaakt wat er wordt opgeschreven en welke resultaten wel en niet worden bereikt. Om ervoor te zorgen dat de gemeente op deze manier gaat werken dienen we bij de behandeling van de perspectiefbrief een voorstel in dat door vijf andere partijen wordt ondersteund.
Daarnaast noemen we direct een aantal (SMART) doelstellingen en maatregelen die wat ons betreft zo overgenomen kunnen worden:
Wij willen dat Opsterland ervoor zorgt dat er per jaar minimaal 125 nieuwe huizen in de gemeente Opsterland worden bijgebouwd, zodat iedereen betaalbaar in onze gemeente kan (blijven) wonen. Om de kosten voor wonen niet verder te laten stijgen, verhogen we in 2024 het belastingtarief op de eigen woning (OZB) niet. Ook in 2024 blijven we gratis parkeren in Opsterland, daarmee helpen we onze winkeliers en ondernemers. Het is belangrijk dat we ons veilig voelen in onze eigen buurt en huis. Dat betekent dat de hulpdiensten zoals politie, brandweer en ambulances 24 uur per dag beschikbaar zijn en voor al onze dorpen en (buiten)gebieden voldoen aan de wettelijke normtijden. Dit korte lijstje geeft in ieder geval een inkijk in hoe wij ons als VVD-fractie ook volgend jaar, met concrete doelstellingen en maatregelen weer voor Opsterland willen inzetten.
Wanda Geertsma
ChristenUnie
“We zijn zo gewend te onderzoeken wat er niet goed gaat, dat we over het hoofd zien wat wel goed gaat”
Financieel lijkt met het overschot over 2022 alles op orde, maar er zijn voor de nabije toekomst ook zorgen, er zijn nog steeds inwoners van Opsterland die niet of nauwelijks hun hoofd boven water kunnen houden. Dit vraagt van ons continue aandacht. De oorlog in Oekraïne is nog niet voorbij. Dit wetende wil de fractie van de ChristenUnie de komende periode graag inzetten op een aantal zaken die al lopen en daarnaast aandacht vragen voor een aantal nieuwe zaken.
De woningmarkt vraagt meer regie van de gemeente zodat Opsterland meer invloed heeft op wat en waar we bouwen. Aan het werk met een actieplan woningbouw dat zowel kwalitatief als kwantitatief rekening houdt met de wensen van de huidige inwoners. We zien graag de komende periode concrete plannen.
Landbouw en stikstof staan hoog op de agenda de komende periode, wij moeten samen met deze sector blijven zoeken naar perspectief! De energietransitie gaat volop verder, ook nu we zien dat stroom opwekken steeds lastiger wordt. Wij willen inzetten op besparen, nieuwe mogelijkheden zoeken voor opwekken en opslaan van energie. Zoek hierbij samenwerking. Laten we als raad voor de inwoners van Gorredijk en Opsterland komen tot een goed plan voor De Skâns, dat we mee kunnen nemen voor de begroting van de komende jaren.
Communicatie, hier horen we veel over. Laten we als raad en college zorg dragen dat we goed en vroegtijdig communiceren met de inwoners, duidelijk aangeven wat kan en niet.
Blijven zorgen voor hen die zorg nodig hebben, dit is onze taak als sociale gemeente.
Oebele van der Veen
CDA
Het CDA wil dat onze inwoners profiteren van de onverwachte financiële meevaller. Nu, maar ook in de toekomst. Rentmeesterschap noemen wij dat: nu extra middelen beschikbaar stellen voor ondersteuning van mensen die het moeilijk hebben, investeren in dienstverlening, maar ook rekening houden met de onzekere toekomst.
Dit vraagt ook om duidelijke begrotingen: geen algemeenheden die moeilijk te controleren zijn, maar duidelijke en toetsbare doelen zodat wij onze controlerende taak kunnen uitvoeren. Daarom vinden wij het ook belangrijk om de begroting SMART te formuleren.
Wij blijven een plattelandsgemeente die vorm krijgt door onze agrariërs. We zijn blij dat de aanvragen voor kleine windmolens op boerenerven eindelijk binnenkomen. Dit helpt de energietransitie en biedt perspectief voor de boeren. Juist onze boeren kunnen én willen een rol spelen in belangrijke opgaven als de energietransitie en het behoud van onze mooie natuur. Daarom is het CDA voor een gebiedsgerichte aanpak en steunen wij het FPLG. Hekkelspecie en maaiafval wordt nu als afval verwerkt, terwijl hier waardevolle stoffen in zitten. We willen de kringloop verkorten en dit waardevolle ‘afval’ bij boeren laten composteren zodat het gebruikt kan worden voor bemesting.
Het grondbeleid van Opsterland mag een stuk actiever. Bij de talrijke initiatieven in onze dorpen die bijdragen aan het oplossen van de woningcrisis, voor pre-mantelzorgwoningen, lokale nieuwbouwinitiatieven en herbestemming van leegstaande gebouwen, is actieve hulp van de gemeente nodig. Het CDA spant zich in om te zorgen dat de gemeente deze handschoen oppakt.
Vanaf 1 januari 2024 treedt de Omgevingswet in. Er verandert veel voor de gemeente, maar ook voor onze inwoners. Wij vinden dat de gemeente klaar moet zijn om onze inwoners hierin te ondersteunen, begeleiden en adviseren.
Bareld van der Meer
D66
We gaan weer een roerige tijd tegemoet, het kabinet is gevallen op gezinshereniging terwijl er een oorlog dichter bij huis woedt dan ooit tevoren. Polarisatie is een van de grootste bedreigingen voor het mooie Nederland, het zorgt nu voor nog meer vooruitschuiven, terwijl grote opgaven als klimaat en woningbouw niet kunnen wachten.
Om polarisatie maak ik mij echter minder druk als ik naar Opsterland kijk. Onze inwoners vangen Oekraïners thuis op. Hier houden wij als hele gemeente een resultaat van 2,2 miljoen euro aan over. Deze gastvrijheid moet beloond worden met een leefbare, transparante en visierijke gemeente. Een gemeente die kaders durft te stellen, zodat we weten waar we aan toe zijn. Heldere kaders geven rust in roerige tijden. Deze kaders en doelstellingen moeten structureel terugkomen in overzichtelijke rapportages. Hoewel de realisatie hiervan voor onze ‘ervaren’ wethouder financiën een koud kunstje zou moeten zijn, wachten wij hier al meer dan een jaar vol SMART op.
Betere communicatie en meer transparantie zijn noodzakelijk om alle uitdagingen het hoofd te kunnen bieden. Het college moet onmiddellijk ophouden zijn woorden in zijn voordeel te kiezen. Dit leidt tot frustratie bij zowel inwoners als raadsleden. Maak zaken niet mooier dan ze zijn. Dat is nergens voor nodig, wij zitten hier allemaal om Opsterland beter te maken. Nederland is klaar met politieke spelletjes, laten we het dan in Opsterland vooral beter doen.
Reflecteer, leer en neem verantwoordelijkheid. Neem verantwoordelijkheid wanneer een buurtschap en een dorp tegenover elkaar staan. Neem verantwoordelijkheid tijdens een energiecrisis, door een echte oplossing te zoeken. Laten wij het hier alstublieft beter doen dan in Den Haag en problemen oplossen in plaats van onnodig gedoe te creëren.
Shajan de Wagt
Opsterlands Belang
Opsterland had een financieel goed jaar. Er bleef geld over, het meeste werk is gedaan. Niet alles, want er was extra aandacht voor opvang van de Oekraïense vluchtelingen. En door krapte op de arbeidsmarkt waren medewerkers gewoon niet beschikbaar. We willen concreter weten wat het werk onze inwoners heeft opgeleverd. Dan kan de raad betere besluiten nemen, zodat Opsterland een vitale gemeente blijft met lage lasten voor de inwoners.
We willen investeren in het verbeteren van het leven, zoals sportvoorzieningen, scholen, ontmoetingscentra. Investeringen die zorgen voor gezondheid en vitaliteit. We willen ook doorgaan met investeren in mensen. Om ze te helpen minder geld uit te geven en perspectief te vinden. Zo zijn bijvoorbeeld vrijwilligers opgeleid tot energiecoach om met de ‘buren’ te sparren om minder energie te gebruiken. Goed voor portemonnee en milieu. Opsterlanders helpen Opsterlanders…. We willen nog een poging doen om mensen in de bijstand die moeilijk werk vinden toch in de nabije omgeving gepast werk te bieden. Bijdragen aan de maatschappij, al dan niet betaald, is goed voor de gezondheid.
De woningcrisis is hardnekkig, de gemeente heeft hierin maar een relatief kleine rol. We willen voorkomen dat de gemeente de vertragende factor is voor woningbouw. Zo nodig stellen we extra capaciteit beschikbaar om initiatieven verder te helpen. Er wordt gewerkt aan een woonverordening die de gemeente enige sturing geeft in wie in welk soort woning mag wonen.
Ook Opsterland ontkomt niet aan de (inter)-nationale ontwikkelingen. Hoe je er ook in staat: het is belangrijk de feiten te kennen, naar elkaars argumenten te blijven luisteren en in contact te blijven. Een realistisch tijdspad helpt om Mei-inoar Foarút te komen voor een goed leven in ons Opsterland.
Jan van Dalen
FNP
Opsterlân, har koälysje en de ried wolle foarút. De FNP wol foarút yn oparbeidzjen mei ús ynwenners. Der lizze ferskate útdagings wêr’t wy net om hinne kinne. Om foarút te gean moatte jo net te folle efterút sjen. Wy gean út fan eigen krêft: net sizze mar dwaan. Yn in wrâld fol fyzjes is ferlet fan de hannen út de mouwen, mei in fyzje op de takomst. De takomst foar ús bern, ús bernsbern, ús âlden mar ek ússels. Dy takomst leit net allinnich yn 2030 as 2035, mar ek al moarn. Wy sille hjir allegearre yn partisipearje moatte. Sa as in âld Sinees sei: mei de massa kin jo in berch fersette en wy moatte bergen fersette.
Op’e wei foarút moatte jo net te hurd ride, each ha foar it lânskip om jo hinne, it goeie bewarje en it ynnovative omearmje. Mar it wichtichste op de wei nei foaren is it stjoer sels yn hannen te hâlden. En dêr wêr’t it lanlike regear beslút om it stjoer yn hannen te nimmen en te hâlden, dan plak te nimmen op de byridersstoel. En wer mooglik in stjoerkorreksje út te fieren, tsjingas te jaan en altemets op de remme te stean. Oer ús romte geane wy sels, wy moatte gean oer wenje yn ús gemeente, betelber en foar jong en âld.
Wy moatte it mei-inoar dwaan, mei-inoar is ek solidêrens mei, en each foar doarpen fan Sigerswâld oant Lûkswâld wêr’t plannen foar heechspanningsmêsten, spoarlinen en wetterwinning guon doarpen en mienskippen earder bedriigje as ferrykje sille.
Opsterlân is in grutske gemeente mei lokkige minsken, dit moatte wy bewarje foar no en foar moarn. Oan de FNP om harren rol as ferbiner tusken juster en moarn op te nimmen.
Harm de Jong












