INTERVIEW | Roxane Knetemann vindt rust op Friese platteland: “Hier kijken ze nog naar elkaar om”
TERWISPEL - Maandenlang trok Roxane Knetemann van koers naar koers. Een hectisch leven. “Maar wel met de vrijheid om mijn eigen agenda in te vullen. Dat is een enorme rijkdom.” Het wielerseizoen zit er op. De komende maanden leeft ze in een lagere versnelling. Thuis in Terwispel haar eigen dingetjes doen. “Ik ben heel graag op mijzelf en dat kan hier. De combinatie van het landschap en de mensen spreekt mij enorm aan.”
Wielerliefhebbers kunnen niet om haar heen. Roxane Knetemann (37) is NOS-commentator bij het dameswielrennen, maar was afgelopen zomer tijdens de Tour de France ook actief als analist en maker van korte reportages. Ze noemt het zelf nog steeds “een ontdekkingstocht.”
Een rijk leven
Roxane: “Ik ben er van februari tot oktober mee bezig. Het is werk dat je leert door veel te doen, op die manier kan ik mij ontwikkelen. Dit is wat ik leuk vind. Het is wel een sneltrein waarbij de evenementen op het oog naadloos in elkaar overgaan. Er komt natuurlijk ook veel voorbereiding bij kijken. Dit is werk wat ik graag wil blijven doen. Het is een rijk leven.”
De bekendheid die het werk van voormalig wielrenster Roxane Knetemann, dochter van wielericoon Gerrie Knetemann (1951-2004), met zich meebrengt, zorgt voor veel aanbiedingen. Zo geeft Roxane ook wielerclinics aan jonge talenten, en is soms dagvoorzitter. “Maar ik denk wel goed na over wat ik wel en niet doe. Spelletjes op tv doe ik bijvoorbeeld niet. Hoewel het misschien wel zo lijkt, zeg ik echt niet overal ja op.”
Interesse in historie
Waar ze wel spontaan aan meewerkt, is het ambassadeurschap van de Open Museum Maand, waarbij negentien Friese musea in november met een waardebon gratis toegankelijk zijn (zie kader - red.). We spreken elkaar voor dit interview daarom in Museum Opsterlân in Gorredijk.
Foto: ThomasVaer Fotografie
Roxane: “Ik vind het interessant om meer te weten van de geschiedenis van het gebied waar ik nu alweer zes jaar woon. Je hoort of leest wel eens iets over de vervening in Nij Beets en als je door Beetsterzwaag rijdt zie je de rijkdom van vroeger. Museum Opsterlân vertelt het hele verhaal en legt de verbanden tussen arm en rijk. Het prachtige gebouw was mij natuurlijk al eerder opgevallen. Ik wist ook dat er een museum in was gevestigd. Maar nu ik eenmaal binnen ben, word ik direct enthousiast.”
Ik ben heel erg op mijzelf en dat wordt ook volop geaccepteerd
Als kind kwam ze al regelmatig in musea. Roxane groeide op in het Noord-Hollandse Krommenie, het dorp van haar moeder. Maar ze kwam ook vaak in het nabij gelegen Amsterdam, de geboortestad van haar vader. “Ik vond het vroeger als kind op school lastig; ik ben behoorlijk dyslectisch”, vertelt ze. “Mijn ouders namen mij best vaak mee naar een museum. Daar werd de geschiedenis in beeld uitgelegd. En dán snapte ik het. Geschiedenis ging voor mij ineens leven, er ging een wereld open. Op latere leeftijd is het museumbezoek minder geworden. Iedereen heeft natuurlijk altijd duizenden dingen te doen, maar ik raad iedereen aan eens wat vaker over die drempel te stappen. De Open Museum Maand is daarom een goed initiatief.”
De Kameleon
Geschiedenis boeit haar, ze kan zich er echt in onderdompelen. “Ik wil graag achtergronden weten. Waarom gebeurt er op dit moment wat er gebeurt? Bijvoorbeeld in Oekraïne, maar ook in Israël en de Palestijnse gebieden. Daar zit natuurlijk een heel verleden achter. Daar mag ik mij graag in verdiepen. Zo krijg ik meer inzicht in de kaders en dat helpt mij meer van beide conflicten te begrijpen. In Museum Opsterlân ontdekte ik dat Gorredijk ook een Joodse gemeenschap met eigen synagoge had. Dat soort weetjes neem ik graag mee.”
Als ik hier uit de auto stap, dan is het voor mij echt thuiskomen
En zo ontdekte Roxane nóg iets leuks. In Krommenie staat een standbeeld van Hotze de Roos, de schrijver van de Kameleon-boeken. Krommenie was de woonplaats van De Roos. Roxane: “Als kinderen plaatsten wij de avonturen van de Kameleon daarom ook helemaal in onze eigen omgeving. En nu hoor ik dat De Roos in Langezwaag is geboren. Grappig.”
Stad en platteland
Haar leven is een combinatie van de stad en het platteland. Opa van moeders kant was slager in Krommenie en had een eigen boerderij. Ze komt er nog regelmatig, haar broer boert op zijn eigen kleinschalige manier nog steeds op de familieboerderij. En wat de stad betreft: “Mijn vader Gerrie was een echte Amsterdammer. We hebben van beide veel meegekregen.“ Met haar vriend en inmiddels man Wim Stroetinga woonde ze jaren samen in Nijkerk. Mooi centraal in het land gelegen.
Foto: ThomasVaer Fotografie
“Wim komt oorspronkelijk uit Oldeberkoop, dus deze omgeving kenden we. Op zoek naar meer ruimte dan we in Nijkerk hadden, kregen we een mooi huis in Wijnjewoude in het vizier. We visten achter het net, maar dat heeft zo moeten zijn. Toen we daarna ons huidige huis in Terwispel zagen wisten we direct dat dit het moest zijn. Een prachtige locatie voor als je veel in het midden van het land werkt. De snelweg is dichtbij. Wim werkt als ploegleider in het wielrennen en is ook veel onderweg.”
Roxane roemt het Opsterlandse landschap, met de afwisseling van bossen, open landschap en het water, dat ook dicht bij is. “Het is zó rustig. Wij hebben best wel een hectisch bestaan en zitten veel in de auto. Maar als ik hier uit de auto stap, dan is het voor mij echt thuiskomen. Met de hond kunnen we alle kanten op, vaak zonder iemand tegen te komen. Dan laad ik echt op. Daar heb ik best wel een paar extra uurtjes in de auto voor over.”
Naar elkaar omkijken
Naast het landschap voelt z zich ook thuis bij de mensen in Friesland. Ze ziet een duidelijk verschil tussen Krommenie en Terwispel. “In Noord-Holland leven mensen veel meer op hun eigen eilandje. Dat is natuurlijk een algemeen maatschappelijk probleem. Maar in Terwispel heb ik het gevoel dat er naar je wordt omgekeken. Er is meer sociale controle, maar zo voelt het niet. Als wij veel onderweg zijn, weet ik dat er ook op ons huis wordt gelet. Het valt buurtgenoten op als we er een tijdje niet zijn. Een prettig gevoel, het is een prettige sociale controle zonder te benauwen.”
Een sporter is nooit alleen sporter. Er is zoveel meer, je bent ook altijd mens
Het bekende Nederlanderschap was voor Roxane Knetemann geen doel, maar een bijkomstigheid van haar werkzaamheden. Ze wil wielrennen onder een breed publiek onder de aandacht brengen. Zo schoof ze geruime tijd ook regelmatig aan tafel bij de mannen van VI Vandaag. “Ik zit liever aan de bar dan aan tafel. Ik wordt nu minder uitgenodigd, maar daar heb ik ook altijd rekening mee gehouden. Het is maar net aan welke onderwerpen zij aandacht willen geven.” Deze televisieoptredens brachten haar veel bekendheid en dus ook herkenning op straat. “Maar nooit op een vervelende manier. Ik ben heel erg op mijzelf en dat wordt ook volop geaccepteerd. Ik vind het fijne mensen.”
Persoonlijke ontwikkeling
Roxane rondde in de tijd dat ze zelf nog als wielrenner actief was, een opleiding Pedagogiek af. “Dat was soms best pittig, maar we zijn opgevoed met een houding dat hard werken er bij hoort.” Ze studeerde af op persoonlijke ontwikkeling. En dat heeft ook zeker raakvlakken met de sport. “Een sporter is nooit alleen sporter. Er is zoveel meer, je bent ook altijd mens. Daarin komen mijn sportverleden en mijn opleiding mooi bij elkaar. Daar wil ik in de toekomst misschien ook nog wel eens iets mee doen.”
Foto: ThomasVaer Fotografie
In veel van haar activiteiten staat het dameswielrennen centraal. Roxane kan zich wel herkennen in het beeld dat het wielrennen bij de dames voor het publiek nog echt puur oogt. “Er is sprake van echte passie. Nu de salarissen ook bij de dames groeien is het te hopen dat die passie blijft. Aan de andere kant: wielrennen is een zó zware sport, zonder megaveel passie kom je er nooit. Dan lukt het je niet om er je beroep van te maken, ook niet bij de mannen. Je bent veel van huis, de trainingen zijn zwaar, soms in weer en wind. Het is een teamsport, maar uiteindelijk doe je het ook alleen. Het afzien, de pijn die je lijdt, verwerk je alleen. Er zijn veel wielrenners die weinig tot niets winnen. De passie zit dan bijvoorbeeld in het beter worden. Dienstbaar zijn aan de winnaar kan ook een megagevoel zijn. Zeker als iemand anders het afmaakt. Mathieu van der Poel kan er ook erg van genieten als hij de sprint voor Jasper Philipsen aantrekt. In het wielrennen wint de beste niet altijd; dat spel dat gespeeld wordt kan prachtig zijn.”
Open Museum Maand
November is de Open Museummaand in de regio’s VVV Waterland van Friesland én Zuidoost-Friesland. Van maandag 4 november tot en met dinsdag 3 december zijn maar liefst negentien musea in Zuidoost-Friesland en Súdwest-Fryslân gratis toegankelijk met een waardebon. Die waardebon vind je verderop in dit blad en op de website www.museummaand.frl. Men mag onbeperkt ingevulde waardebonnen inleveren, zodat alle deelnemende musea kunnen worden bezocht.
Tekst: Arend Waninge
Foto’s: ThomasVaer Fotografie
Museum Opsterlân - ThomasVaer Fotografie
