Weekekendtip: schilderijen met gewicht in Olterterp
OLTERTERP Wie het oude kerkje in Olterterp bezoekt, moet goed zoeken om een expositie. De schilderijen van Irma Kamp lijken naadloos op te gaan in de architectuur van de kerk. Wie langer kijkt, ontdekt portretten, bloemen, vogels en bossen. Wie nog beter kijkt, ziet steeds veranderende glinsteringen, die schitteren in het zonlicht. Alsof de schilderijen van metaal zijn. En dat klopt ook. Alleen nog komend weekend te zien.
Irma Kamp groeide op in het Twentse Losser, volgde de lerarenopleiding Tekenen en Handvaardigheid in Leeuwarden en daarna de Hogeschool voor de Kunsten in Utrecht. Sinds enkele jaren woont ze in Dronrijp en verdient ze haar brood met de verkoop van haar schilderijen, aangevuld met het verzorgen van lessen, cursussen en workshops. Ze komt uit een ondernemersgezin dat veel aan sport deed. Haar passie is schilderen en dat wist ze al toen ze op de kleuterschool zat. Gelukkig kreeg ze alle steun om haar eigen weg te kiezen. Haar vader benadrukte dat ze een pad moest kiezen waar haar hart ligt om er dan ook echt voor te gaan. En dat deed Irma.
Sinds 2000 werkt ze met metaal. Ze zag oude metalen platen en begon erop te schilderen. Helaas zag je dan niets meer terug van het metaal, dus wilde ze wat anders. Ze begon te experimenteren door roeststructuren in meer of mindere mate te bewerken met verdund zoutzuur, waardoor er een palet aan kleur en structuur ontstaat, waarbij ze de glans niet bewerkt maar openlaat. Irma schildert procesmatig, waarbij het toeval met opzet een kans krijgt. Ze reageert op wat er gebeurt, bekijkt, voegt toe en haalt weg.
Het eindresultaat is daardoor een combinatie van ‘wat wil ik’ en ‘wat vertelt het schilderij mij’. Irma heeft als centraal thema ‘beweging’ en ze probeert dit thema in al haar schilderijen terug te laten komen. Hierdoor zijn haar schilderijen verrassend; je blijft kijken naar het steeds veranderende perspectief bij elke andere lichtinval. Soms is de verf dik, dan weer dun of weggelaten, waarbij het metaal soms glinstert of soms dof is, ruw of glad. Door hier mee te spelen hoopt Irma een groter verhaal te vertellen dan het feitelijke beeld dat je ziet.
Jan Wolkers
In de kerk hangt een prachtig portret van Jan Wolkers, waarbij zijn duidelijk herkenbare gezicht lijkt te ontstaan uit een omgeving van metaalachtige glinsteringen. Als hij nog had geleefd, had dit schilderij bij de serie Sterren op het Doek zo door hem gekozen kunnen worden. Irma lacht verlegen: “Ik weet niet of ik had aangedurfd om daaraan mee te doen. Dan heb je beperkte tijd en schilder je onder grote tijdsdruk.”
Aanvankelijk was haar werk niet alleen op staal geschilderd, maar was ook de lijst en ophangconstructie van metaal. Hierdoor kreeg het werk een enorm gewicht. En dat ging een keer mis toen het schilderij op een expositie met donderend geraas naar beneden viel, gelukkig zonder gewonden. “Ik ben me kapot geschrokken”, vertelt Irma. “Er was van alles kapot, behalve het schilderij.” Sindsdien is alleen de plaat nog van metaal, waardoor de schilderijen nu veilig kunnen worden opgehangen. “Hoewel het altijd handig is als een paar sterke mannen daarbij helpen, want ze blijven best zwaar.”
Irma vindt haar vrije schilderwerk het belangrijkste. Soms neemt ze een opdracht aan, maar dat moet haar dan wel aanspreken en bij haar werk passen. Meestal werkt ze wel aan tien schilderijen tegelijk. Het liefst doet ze nu grote portretten en bossen. Ze glimlacht: “Met het klimmen der jaren lijk ik weer meer terug te verlangen naar de bossen van mijn jeugd uit Twente.”
Tot 28 augustus
Angelien Geerligs schildert zelf en ontmoette Irma op een open dag in Leeuwarden. Ze raakte onder de indruk van haar werk. Ze vroeg Irma of ze een keer in de kerk van Olterterp wilde komen exposeren. Irma kwam graag, omdat de sfeer van de oude kerk goed samengaat met haar werk. Na het derde weekeinde waren er al 160 bezoekers geweest.
Angelien werkt als vrijwilligster voor de Stichting Alde Fryske Tsjerken die meer dan vijftig (rijks)monumentale kerken in Fryslân beheert, onderhoudt en restaureert. Het aantal groeit jaarlijks doordat steeds meer kerken hun oorspronkelijke functie verliezen. De stichting gebruikt de kerken voor nieuwe activiteiten, zoals exposities, cursussen en workshops. De oude kerken bepalen voor een deel het beeld van het Friese landschap.
Nergens anders in Europa zijn zoveel laatmiddeleeuwse kerken te vinden als in Noord-Nederland. Een rijkdom die bewaard dient te worden. Met behulp van donateurs, betrokken partijen en fondsen zorgt de stichting ervoor dat de deuren ook in de toekomst openblijven. De expositie van Irma is tot en met 28 augustus op zaterdag- en zondagmiddag te zien in de Hippolytuskerk in Olterterp.
