‘Nieuwkomers in de keuken’: De Friese horeca is een gastvrije plek voor wie graag aan de slag wil.

In de laatste jaren neemt het aantal bezoekers in Friesland toe. Dat is natuurlijk goed nieuws, maar op sommige plekken is er een tekort aan goed opgeleid personeel in de Friese gastvrijheidssector. Een aantal organisaties waaronder KHN, Fryslân Werkt!, NHL Stenden, Firda en SBB hebben de handen ineen geslagen om hier provinciebreed iets aan te doen, onder de noemer: ‘toekomstbestendige banen’.

Denken in mogelijkheden

“We ontdekten onder andere dat we ons op nieuwe doelgroepen moesten gaan richten”, vertelt Siepie de Groot, die als aanjager betrokken is bij het project. “Zo ontstond het idee om te gaan werken met nieuwkomers: mensen die als vluchteling naar Nederland zijn gekomen, een verblijfsvergunning hebben gekregen en hier nu een nieuw bestaan proberen op te bouwen.”

Er is veel enthousiasme om dit project te laten slagen

Trajectbegeleidster Annette Bliek vult aan: “Via allerlei wegen hebben we gezocht naar goede kandidaten: mensen die affiniteit met horeca hebben, gemotiveerd zijn en het liefst al een beetje Nederlands spreken. Binnen de kortste keren hadden we een flinke lijst kandidaten, wat best bijzonder is. Bedrijven bleken ook enthousiast. Veel horecaondernemers vonden het een mooi project, waar ze graag een bijdrage aan wilden leveren.” De gastvrijheidssector maakt op die manier zijn naam waar, benadrukt Annette. “Niet alle ondernemers hebben tijd voor zo’n traject, maar in deze sector is er veel enthousiasme om dit project te laten slagen. Zij denken echt in mogelijkheden.”

Vaktaal

“En aan de andere kant is deze sector ook heel leerzaam voor nieuwe mensen”, meent Siepie. “Medewerkers leren zoveel vaardigheden op het gebied van gastvrijheid en hoe je communiceert met mensen. Daar groei je ook als mens van. Het is ook voor hen een prachtige sector om in te werken.”

Wie weet, heeft het wel invloed op de kaart van het restaurant.

Uiteindelijk kregen ongeveer tien kandidaten door heel Friesland een plek in horecabedrijven. “Drie maanden lang werken en leren ze eerst met behoud van uitkering en de bedoeling is dat ze daarna een contract krijgen. Een dag in de week gaan ze naar school: bij Firda in Sneek krijgen ze taalles die specifiek gericht is op de vaktaal in de keuken. Bovendien krijgen ze daar een opleiding als kok, met als resultaat een diploma basiskok niveau 2. In totaal duurt het traject ongeveer zes maanden”

Win-win

Vooral het feit dat de kandidaten de hele week tussen Nederlanders aan het werk zijn, draagt bij aan het leren van Nederlands, ziet Annette. “Vaak zie je na een paar weken al verschil in het taalniveau. Er is geen betere manier om te integreren dan op de werkvloer.” De chef-koks spelen daarin een belangrijke rol; zij zijn degenen die de opleiding in de praktijk doen en elke dag in de keuken naast de kandidaten staan. Siepie: “Die rol is onmisbaar en het is heel leuk om te zien hoe zij dit oppakken. Van de kandidaten horen wij ook telkens terug hoe dankbaar zij zijn dat ze deze kans krijgen. Ze willen graag van nut zijn en iets terugdoen voor de maatschappij.” Annette: “Het liefste verdienen ze gewoon zelf hun geld, dus dat is aan beide kanten win-win.”

Proeven

Veel kandidaten hebben een enorme passie voor de keuken, weet Annette Bliek. “Sommigen zijn meer hobby-kok, anderen hebben veel ervaring in restaurants of bakken graag taarten. Tijdens de lesdag wisselen ze vaak foto’s en recepten met elkaar uit. Soms mogen ze in het restaurant ook een gerecht uit hun thuisland maken of nemen ze iets van huis mee om zo hun collega’s te laten proeven. Wie weet, heeft het wel invloed op de kaart van het restaurant.”

Nieuwe deelnemers

De eerste groep kandidaten heeft eind maart de drie maanden werken met behoud van uitkering afgerond en de deelnemers zijn in het bezit van een arbeidscontract. Rond de zomer halen ze hun diploma, waarna ze als volwaardig werknemer aan de slag gaan in het horecabedrijf waar ze opgeleid zijn. Annette: “Na de zomer willen we een nieuw traject met nieuwe deelnemers starten. Dus wanneer bedrijven interesse hebben, zijn ze van harte welkom. Met deze nieuwkomers boren we een nieuwe doelgroep voor de horeca aan, waar ontzettend veel potentie in zit. We zijn blij dat zij en hun werkgevers elkaar gevonden hebben.”

“Wanneer ik iets voordoe, begrijpt hij meteen hoe het moet”

In Hof van de Koning in Heerenveen ontmoeten we Mojtaba uit Iran en chef-kok Danny de Vries. Mojtaba heeft net de eerste drie maanden van het traject van ‘Nieuwkomers in de keuken’ erop zitten. “Vanaf morgen ben ik hier in dienst,” vertelt Mojtaba trots.

Mojtaba heeft het naar zijn zin bij Hof van de Koning. “In Iran heb ik in verschillende restaurants gewerkt. Ik leer nu hoe ik Nederlandse gerechten moet maken, die zijn heel anders dan in Iran. Ik vind het heel leuk om hier te werken; de collega’s zijn aardig en mijn chef is ook heel goed. In het begin vond ik het lastig om Nederlands te begrijpen. Maar als Danny me iets liet zien, dan snapte ik het wel. Ook heb ik veel geleerd van de Nederlandse les en de kokslessen bij Firda in Sneek.”

Net als een familie

“We hebben het getroffen met hem”, vertelt Danny de Vries. “Mojtaba is een hele leuke, vriendelijke man, die alles graag leren wil. Hij begrijpt steeds meer en dat is heel fijn. Wat heel sterk aan hem is: wanneer ik hem iets voordoe, dan begrijpt hij meteen hoe het moet. Zo leerde ik hem laatst om carpaccio te rollen. Ik deed het voor en daarna deed hij het in z’n eentje.”

Mojtaba in de keuken van Hof van de Koning

“Huzarensalade maken heb ik hier ook geleerd,” vertelt Mojtaba. “Dat maak ik thuis nu ook weleens: lekker met appel erdoor. In Iran deed je als kok meestal urenlang hetzelfde. Stond je bij de rijst, dan kookte je de hele dag alleen maar rijst. Hier in Nederland werken de koks aan alle gerechten en zo kan ik ook alles leren. Als collega’s werken we samen en helpen we elkaar, net als een familie.”

Mojtaba krijgt van Danny af en toe ook de kans om Iraans te koken. Trots laat hij een foto zien: “Dit is een Iraans gerecht met rijst en kip, ‘zeleshk polo’ heet het. Ik heb het gemaakt voor alle medewerkers.” Of dit gerecht nu ook op de kaart komt? “Dat denk ik niet,” zegt Danny de Vries. “Maar als Mojtaba straks zijn diploma heeft, gaan we wel een feestje vieren. Dan maken we Iraanse kebab!”

Tekst en foto’s Hannah Zandbergen