Bij biljartclub De Hoek/De Brêge Nij Beets draait het niet om winst: “Wy binne fanatyk, mar it is foaral in sosjaal barren”
NIJ BEETS - Het is met negen leden waarschijnlijk de kleinste sportvereniging van Opsterland, de biljartclub De Hoek / De Brêge in Nij Beets. Het deert de biljarters niet. Veel meer hoeft ook niet, zolang er maar genoeg spelers zijn die het voortbestaan van de club garanderen. “As wy biljert spylje, binne wy fanatyk, mar it giet ús foaral om de gesellichheid.”
Nij Beets heeft een biljarttraditie. Al in 1946 werd er in het Opsterlandse dorp in verenigingsverband biljart gespeeld. Tot voor een aantal jaren was café De Hoek de plek van de biljarters, maar sinds uitbater Heerke de Roos de deuren sloot, is café De Brêge het nieuwe onderkomen. Van half oktober tot half april komen de biljarters iedere donderdagavond bijeen om hun favoriete keusport te beoefenen.
Informeel
Freerk Schaap (67), het oudste lid van de vereniging, was al in zijn tienerjaren een fervent biljarter. Schaap stopte toen café De Hoek dichtging, maar pakte vijf jaar geleden de draad weer op. De nestor van de club is voorzitter, maar: “Dat is mear yn namme. Der falt, op in wedstriid of prizen nei, mei njoggen man net folle te bestjoeren. Wy regelje úse saken ynformeel.” De belangrijkste taak is misschien wel weggelegd voor Kevin Hoogeveen. De penningmeester houdt de resultaten bij zodat er aan het eind van het seizoen een winnaar uit de bus rolt. Oud-voorzitter Heerke de Roos hield de scores op papier bij, maar Hoogeveen, ICT ‘er van beroep, verwerkt de resultaten in Excel. Kleurrijke staafdiagrammen tonen de leden exact de actuele stand en prestaties.
Kevin Hoogeveen toont het door hem zelf ontworpen
standenprogramma.
In Nij Beets kan ook gebiljart worden in het ouderencentrum De Boppeslach, maar Schaap verkiest de sfeer van de plaatselijke kroeg. “Dêr is in oar publyk; moat it stil wêze as der spile wurdt. Yn it kafee hawwe we muzyk oan, sitte minsken oan de bar te kletsen. Dat moatst wolle, Wy drinke tuskentroch in bierke, dat wol net elkenien.” Het sociale aspect is minstens zo belangrijk als het sportieve, benadrukt Hoogeveen.
“Op donderdag begint het weekend”
Ieder lid biljart op donderdagavond minimaal één partij. Rond half tien zijn de wedstrijden gespeeld en wordt meestal nog een andere biljartvariant, tien over rood, gespeeld, of de gezelligheid aan de bar gezocht. Het is vaak pas na middernacht als de laatste biljarters huiswaarts keren. Nippend aan zijn biertje, vertelt Hoogeveen: “Ik ben vrijdags vrij, dat komt goed uit. Op donderdag begint het weekend.”
Gjin wedstriid is itselde. It is mar krekt hoe’t de ballen rôlje
Een partij bestaat dertig beurten waarin de biljarters hun moyenne moeten halen. Schaap moet 35 caramboles maken. Sietze Wagenaar heeft de hoogste score, hij moet 50 caramboles produceren. Zover is Hoogeveen nog lang niet. Hij speelt nog maar enkele jaren en kan met 18 caramboles volstaan. “Maar het gaat steeds beter. Het mooie van de club is dat je leert van de anderen. Ze willen helpen je beter te maken.”
Voorzitter Freerk Schaap in actie.
Schaap wil zijn wekelijkse biljartavond niet missen. Hij vindt de keusport een prachtig en tegelijk moeilijk tijdverdrijf. “Gjin wedstriid is itselde. It is mar krekt hoe’t de ballen rôlje. De iene kear is eltse bal raak, de oare kear krekt mis. Biljarten freget technyk, ynsjoch en konsintraasje. Elke beurt is oars; moatst hieltyd wer in oare puzel oplosse.”
Jeugd kiest liever voor snooker of poolbiljart
Voor Hoogeveen schuilt de aantrekkingskracht in de eenvoud van het spel: met één bal de twee andere raken. Maar dat is tegelijkertijd het moeilijke, weet de penningmeester. Het valt, weet hij, niet mee de ballen exact te laten doen wat je in het hoofd hebt. “Als je net te veel effect meegeeft, of je raakt de andere bal iets te dik, heb je meteen een misser te pakken. Je moet veel uren maken om de techniek onder de knie te krijgen.”
Goedkeaper as by ús krijst it net
Biljarten heeft onterecht een wat oubollig imago als oude mannensport, vinden Schaap en Hoogeveen. Jeugd kiest liever voor snooker of poolbiljart, stelt de penningmeester die ook ziet dat in biljartcentra de traditionele biljarttafel plaats moet maken voor snooker- en pooltafels. “En bij verenigingen kun je zonder lid te zijn niet even naar binnen stappen om te spelen.”
“Jammer,” vindt Schaap, “want het traditionele biljartspel mag volgens hem nooit verdwijnen. De biljartclub in Nij Beets heeft plek voor een paar (jonge) nieuwkomers. “Twa of trije soe wol kinne, mear plak is der ek net yn it kafee.” Om het geld hoeft men het niet te laten. “De kontribúsje hawwe wy ôfskaft, want in soad kosten meitsje wy net. Goedkeaper as by ús krijst it net.”
Tekst en foto’s Gurbe van der Woude
