Lokaal Sportakkoord: verder bouwen aan kracht van sport

Opsterland telt volop mogelijkheden om te sporten en te bewegen, met maar liefst tachtig sportverengingen en een behoorlijk aantal professionele sportaanbieders. Wethouder Libbe de Vries vindt dat best iets om trots op te zijn. “Mar wy kinne net achteroersitte. Der binne grutte útdagingen. It ferienigingslibben stiet bygelyks ûnder druk.” Verenigingen kampen onder andere met een tekort aan vrijwilligers en bestuurders, de kwaliteit van het kader, de bezetting van sportaccommodaties en het vinden van voldoende leden. 

Tegelijkertijd is er een grote maatschappelijke uitdaging om gezondheid te bevorderen door mensen meer in beweging te krijgen. “Dat lukt alleen als we anders gaan denken, anders gaan werken en intensiever gaan samenwerken”, vindt Jaïr Salverda van TeamFRL Opsterland en een van de coördinatoren van het Lokaal Sportakkoord. Sport toegankelijk maken is niet alleen een verantwoordelijkheid voor de sportaanbieders. Bij het Lokaal Sportakkoord zijn ook de gemeente Opsterland en maatschappelijke organisaties betrokken, zoals Code Hans, Sport Fryslân, Team FRL, GGD en onderwijskoepels Comprix en VCSO. Zij kijken hoe ze samen met de verenigingen de sport- en beweegambities kunnen waarmaken. 

Binnen het Lokaal Sportakkoord zijn drie ambities geformuleerd. Het begint met een stevig fundament. Zorgen voor kwalitatief sterke sportaanbieders die voor iedereen toegankelijk en veilig zijn. Wethouder De Vries: “De finansjele drompels om te sporten moatte sa leech mooglik wêze. Hûnderten folwoeksenen en bern brûke de stipe fan de Sportfondsen om kontribúsjes te beteljen.” Het stevige fundament betekent ook dat sportaanbieders weten waar ze mee bezig zijn. Dat betekent onder andere het inspelen op de, zeker na corona, veranderde behoefte van sporters. 

Jaïr: “Ervaring leert dat wanneer volwassenen zijn gestopt met sporten het lastig is hen weer in beweging te krijgen. Dat moeten we voorkomen. Er is ook een uitdaging om tieners bij de sportclubs te blijven betrekken.” Dit sluit aan bij de tweede ambitie: het creëren van een groter bereik. Meer mensen moeten zich aangesproken en uitgenodigd voelen om te gaan sporten en sport te beleven. De derde ambitie is betekenis geven aan de maatschappelijke waarde van sport. Naast lichamelijke en geestelijke gezondheid speelt sport ook een rol in het tegengaan van eenzaamheid en kansenongelijkheid.

Zes hoofdlijnen

De nieuwe aanpak is de opvolging van het Lokaal Sportakkoord I, waarin sportverenigingen en –aanbieders projecten konden indienen. Dat kwam volgens Salverda moeilijk van de grond. “Specifieke samenwerking tussen partijen bleek lastig. Initiatieven waren toch vaak op de eigen vereniging gericht.” In de nieuwe opzet zijn meer partijen betrokken. Samen werken ze de ambities uit aan de hand van zes hoofdlijnen, die later worden vertaald in concrete projecten.

Inclusie en diversiteit

Lekker sporten en bewegen is niet voor iedereen zo vanzelfsprekend. Bijvoorbeeld mensen met een beperking, een migratieachtergrond of een laag inkomen ondervinden drempels om te gaan sporten. Doel is om financiële drempels weg te nemen, iedereen een warm welkom te geven, te zorgen voor een passend aanbod voor senioren en mensen met een beperking. 

Sociaal veilige sport

Iedere sporter moet een positieve en veilige sportcultuur ervaren, ook minderjarigen en kwetsbare groepen. Dat betekent extra inzet op minimaal een vertrouwenscontactpersoon per dorp, een actief beleid rond veilig sportklimaat en het gratis verstrekken van Verklaringen Omtrent het Gedrag (VOG). Ook is er aandacht voor het verbeteren van het pedagogisch en didactisch niveau van trainers.

Vitale sportaanbieders

Bij het organiseren van sport zijn verenigingen belangrijk. Voor de eigen leden, maar ook voor bijzondere doelgroepen. Dan moeten verenigingen wel beschikken over voldoende kwaliteit en hun organisatie en financiën op orde hebben. Daarom is er extra aandacht voor het opleiden van het kader, het uitwisselen van ervaringen en kennis en eventueel het bundelen van activiteiten zoals de financiële administraties. Sportaanbieders moeten duidelijk inzicht krijgen in hoe ze ondersteund kunnen worden.

Vaardig in bewegen

Een leven lang sporten en bewegen begint bij de jeugd. De buurtsportcoaches zetten zich als vakleerkrachten al langer in voor de motorische ontwikkeling van de jeugd. Er wordt vol ingezet op samenwerking tussen sportverenigingen, commerciële sportaanbieders en het onderwijs, bijvoorbeeld bij sportactiviteiten direct na schooltijd. Ook komt er extra aandacht voor bewegen van de jongste jeugd (tot zes jaar).

Ruimte voor sport en bewegen

Mensen sporten steeds vaker in de openbare ruimte. Daarom is het belangrijk de openbare ruimte gebruiksvriendelijk in te richten, waaronder ook het vergroenen van schoolpleinen. En door de vergrijzing bestaat de kans op het verder afnemen van gemeentelijke sportaccommodaties. Er wordt ingezet op betere toegankelijkheid en het efficiënter gebruik van de sportinfrastructuur. Ieder dorp verdient voorzieningen om te sporten en te bewegen. Met aandacht voor verantwoorde exploitatie van sport- accommodaties, bijvoorbeeld door de accommodaties toekomstbestendig te maken. 

Waarde van topsport

Topsport kan worden ingezet om het sporten breder onder de aandacht te brengen. Topsport kan worden gebruikt om breedtesport te promoten. Korfbalvereniging LDODK uit Terwispel/Gorredijk gaat met ondersteuning van de gemeente Opsterland aan de slag om de korfbalsport in de regio te promoten. Met als doel om de organisatiekracht van kleinere verenigingen te versterken en kinderen het plezier in de korfbalsport te laten ervaren. Doel is om meer mensen in beweging te krijgen en te houden. Ook is er contact met SC Heerenveen over een project om Opsterlandse seizoenkaarthouders die niet actief zijn in beweging te krijgen.

Verenigingen en sportaanbieders met ideeën voor projecten kunnen zich melden bij Jeltse Mud van Team FRL:
jeltse@sportfryslan.nl.