Een droge opsomming van feiten vindt Hendrik Hansma niet interessant. Voor zichzelf niet en voor de lezer niet. Zonder de waarheid geweld aan te doen, gaat geschiedenis pas leven met een vleugje ‘soe kinne’, aldus de dorpshistoricus. In zijn nieuwste boek ‘Hemericke’ kleurt hij het verleden van Hemrik en omgeving met 76 anekdotische verhalen in.
In hoeverre Hendrik zelf de hand had in sommige van de opmerkelijke gebeurtenissen die hij beschrijft, moet de lezer maar voor zichzelf uitmaken. Maar met onverhuld genoegen haalt hij onder andere het verhaal op van de komst van een asielzoekerscentrum naar Hemrik in 2000. “Eltsenien fûn in útnoeging fan it COA op de doarmatte foar de foarljochtingsbyienkomst yn it doarpshûs.” Plaatselijk Belang wist van niks, de gemeente ook niet, maar toch leek de aankondiging plausibel. Hemrik heeft immers een verleden met NAD-kampen tijdens de oorlog, herinnerden ouderen zich. Had Hansma er niet een boek aan gewijd? “Doe’t de ynwenners harren sneins sammelen foar de fergadering bleau De Bining ticht. Nei wat opskuor betocht ien: mar is it hjoed net 1 april?” Bij het verhaal staat een fotootje van collega-geschiedvorser Gosse van den Bos, met wie Hendrik al jaren samenwerkt, zonder verder commentaar. “Net alles hoecht beneamd te wurden.” In ‘Hemericke’, zijn zesde boek, heeft Hendrik historische verhalen gebundeld die hij in de loop van de jaren publiceerde in de dorpskrant. Met de uitgave zet hij een punt achter de schrijverij, zo liet hij zijn dorpsgenoten ietwat mismoedig weten. “Ik krige noch amper reaksje op myn ferhalen, de nocht om te skriuwen giet dan fuort. Mar no’t ik ophâld, krij ik in soad minsken oan de doar dy’t it boek ha wolle en komme der wer ferhalen los.” Vrijwel alle honderd exemplaren die hij in eigen beheer liet drukken en tegen kostprijs verkoopt, raakte hij inmiddels al kwijt. De onverwachte belangstelling doet hem goed. “Ik sil noch wolris in stikje skriuwe, hear. Ik kin it dochs net litte.”
‘Hemericke’ - de oude naam voor Hemrik duikt voor het eerst op in 1315 - bestaat afwisselend uit tragische, grappige, soms ontroerende geschiedenissen, maar stuk voor stuk wetenswaardig. Een bron van herkenning voor de ouderen van Hemrik en een gids voor de nieuwkomers. Die moeten dan wel Fries kunnen lezen, want de Frysksinnige schrijver doet wat taal betreft geen concessies. “Yn it Hollânsk wie der miskien wol in útjouwer foar it boek te finen wêst. Mar it Frysk is no ien kear myn nocht.” ‘Hemericke’ is te bestellen bij de schrijver: h.f.hansma@knid.nl. De eerste exemplaren kostten 20 euro; bij een eventuele herdruk zal de prijs iets hoger zijn door de kleinere oplage.
In hoeverre Hendrik zelf de hand had in sommige van de opmerkelijke gebeurtenissen die hij beschrijft, moet de lezer maar voor zichzelf uitmaken. Maar met onverhuld genoegen haalt hij onder andere het verhaal op van de komst van een asielzoekerscentrum naar Hemrik in 2000. “Eltsenien fûn in útnoeging fan it COA op de doarmatte foar de foarljochtingsbyienkomst yn it doarpshûs.” Plaatselijk Belang wist van niks, de gemeente ook niet, maar toch leek de aankondiging plausibel. Hemrik heeft immers een verleden met NAD-kampen tijdens de oorlog, herinnerden ouderen zich. Had Hansma er niet een boek aan gewijd? “Doe’t de ynwenners harren sneins sammelen foar de fergadering bleau De Bining ticht. Nei wat opskuor betocht ien: mar is it hjoed net 1 april?” Bij het verhaal staat een fotootje van collega-geschiedvorser Gosse van den Bos, met wie Hendrik al jaren samenwerkt, zonder verder commentaar. “Net alles hoecht beneamd te wurden.” In ‘Hemericke’, zijn zesde boek, heeft Hendrik historische verhalen gebundeld die hij in de loop van de jaren publiceerde in de dorpskrant. Met de uitgave zet hij een punt achter de schrijverij, zo liet hij zijn dorpsgenoten ietwat mismoedig weten. “Ik krige noch amper reaksje op myn ferhalen, de nocht om te skriuwen giet dan fuort. Mar no’t ik ophâld, krij ik in soad minsken oan de doar dy’t it boek ha wolle en komme der wer ferhalen los.” Vrijwel alle honderd exemplaren die hij in eigen beheer liet drukken en tegen kostprijs verkoopt, raakte hij inmiddels al kwijt. De onverwachte belangstelling doet hem goed. “Ik sil noch wolris in stikje skriuwe, hear. Ik kin it dochs net litte.”
Voorstellingsvermogen
Hendrik pakte de pen op na zijn pensionering als boekhouder en administrateur. Met het uitpluizen van de familiestamboom kreeg hij de smaak te pakken van het archiefonderzoek. “Iens in boekhâlder, altyd in boekhâlder, no?” Maar echt voldoening vond hij pas toen hij de feiten kon staven aan verhalen van de mensen die de gebeurtenis hadden meegemaakt of er uit overlevering over konden vertellen. En waar dat niet het geval was, vulde hij de leemte in met eigen voorstellingsvermogen: ‘soe kinne’. “Mar dat set ik der altyd dúdlik by.”‘Hemericke’ - de oude naam voor Hemrik duikt voor het eerst op in 1315 - bestaat afwisselend uit tragische, grappige, soms ontroerende geschiedenissen, maar stuk voor stuk wetenswaardig. Een bron van herkenning voor de ouderen van Hemrik en een gids voor de nieuwkomers. Die moeten dan wel Fries kunnen lezen, want de Frysksinnige schrijver doet wat taal betreft geen concessies. “Yn it Hollânsk wie der miskien wol in útjouwer foar it boek te finen wêst. Mar it Frysk is no ien kear myn nocht.” ‘Hemericke’ is te bestellen bij de schrijver: h.f.hansma@knid.nl. De eerste exemplaren kostten 20 euro; bij een eventuele herdruk zal de prijs iets hoger zijn door de kleinere oplage.
