Sport

Plezier en fanatisme gaan hand in hand bij touwtrekvereniging Bakkeveen

Door: Gurbe van der Woude

BAKKEVEEN - Touwtrekvereniging Bakkeveen is een kleine club. De groepsapp telt weliswaar 22 man, maar de vereniging heeft slechts zeventien betalende leden op papier staan. Niet gek, want touwtrekken is een bescheiden sport. Bij de Nederlandse Touwtrek Bond (NTB) zijn slechts 35 verenigingen aangesloten die samen goed zijn voor amper zevenhonderd leden. “Wy hawwe in trochsneed grutte feriening”, weet Roy Dijkstra (31) uit Ureterp.

Vol aan de bak bij de wekelijkse training. Derde vanaf rechts Roy Dijkstra.
Vol aan de bak bij de wekelijkse training. Derde vanaf rechts Roy Dijkstra. Foto: Gurbe van der Woude

De vereniging, in 1985 opgericht, wist in ruim vier decennia de aandacht op zich te vestigen. Zo eindigden de touwtrekkers op het NK meerdere malen op het erepodium. Twee jaar geleden veroverden twee jeugdleden, Douwe Atsma en Rutger van der Heide, met het Nederlands team onder 23 in het Zweedse Helsingborg in de klasse 600 kilo de wereldtitel.

’Bestean jim dan noch?’

Van de Bakkeveenster origine is overigens weinig meer over. De leden komen verspreid uit geheel Opsterland. “Op dit stuit hawwe wy sels gjinien út Bakkefean dy’t aktyf lûkt”, vertelt Wijnjewoudster Gerrit Elsinga (46). Sterker nog, stelt Dijkstra, in Bakkeveen is men amper op de hoogte van het bestaan van de vereniging. “Doe’t wy in bydrage út it fûns fan de Bakkefeanster rommelmerk (de Vlooienmarkt) oanfregen, seagen se ferheard op. ‘Bestean jim dan noch?’, fregen se.”

Onbekend maakt onbemind en daar ligt een rol voor de vereniging zelf, aldus Roy Dijkstra die van mening is dat de touwtrekkers meer aan de weg moeten timmeren. Deinum-Britsum, bijvoorbeeld, een van de vijf Friese touwtrekverenigingen, is erg actief op social media en heeft mede daardoor ruim veertig leden. “Miskien moatte we mear publisiteit jaan oan ús thúswedstriden. Dan kinne minsken sjen hoe’t toulûke giet.”

Geen blessures

Want, daar zijn de gesprekspartners van vandaag het roerend met elkaar over eens, de sport is te mooi om verloren te laten gaan. Die gesprkekspartners - naast Roy Dijkstra en Gerrit Elsinga zijn dat Douwe Atsma en Eric Pool, allebei 19 jaar en afkomstig uit respectievelijk Siegerswoude en Wijnjewoude en nestor Hette Bakker (64) uit Lippenhuizen “Gelokkich ha wy der de lêste jierren jonge leden bykrigen,” zegt Hette Bakker, “want it soe skande wêze as de feriening ferlern giet.”

Dat hun sport niet populairder is, heeft mede te maken met vooroordelen, stellen de mannen. Zo zou de touwtreksport leiden tot veel blessures. Onzin, vindt Atsma die als wereldkampioen recht van spreken heeft. “Mei in goede technyk rekkest net gau blessearre. Kinst wol spierpine krije, want toulûken freget ien en oar fan it lichem. It komt der op oan.”

Juiste gewicht

Om een goede touwtrekker te worden hoef je ook geen grote zware spierbundel te zijn. Integendeel, teveel gewicht is een nadeel. Bakkeveen komt uit in de klasse tot 720 kilo, bij het Nederlands Kampioenschap mogen de acht touwtrekkers gezamenlijk zelfs niet boven het gewicht van 680 kilo uitkomen. Als de weegschaal te hoog uitslaat gaat er een streep door deelname aan de wedstrijd. “Dêr binne se strang yn.”

Een stevige warming-up is vast onderdeel van de training. Tweede van links Hette Bakker.
Een stevige warming-up is vast onderdeel van de training. Tweede van links Hette Bakker.(Foto: Gurbe van der Woude)

De laatste jaren voldoet Bakkeveen keurig aan de criteria, maar er zijn tijden geweest dat er met de nodige angst naar het weegmoment werd uitgekeken. Het is voorgekomen dat de touwtrekkers voorafgaand aan een wedstrijd gezamenlijk twintig kilo moesten kwijtraken om deel te mogen nemen. Elsinga: “Dat stekt nau, want je wolle ek net tefolle gewicht kwytreitsje, dat is wer neidielich.” Er zijn tal van manieren om op gewicht te komen. Sommige touwtrekkers nemen een vleesdieet, anderen beperken zich tot water en brood of slaan maaltijden over. Een bezoek aan de sauna kan zomaar wat kilo’s schelen en wat volgens Dijkstra ook helpt is een toiletbezoek vóór de weging. Om het gewicht te ‘drukken’, oftwel in zijn eigen woorden: “Dy hielendal leech skite foar it wegen skeelt ek yn de kilo’s.”

Tegenwoordig staat er, als reminder, bij de training altijd een weegschaal.

Geoliede machine

Touwtrekken, dat in het Noorden bijna alleen nog in de zaal wordt beoefend, vergt het nodige van de armen, maar vooral van de benen. Naast een goede conditie en techniek wordt karakter en doorzettingsvermogen geëist. Een wedstrijd duurt hooguit twee minuten, maar die lijken soms een eeuwigheid te duren. “Moatst troch de pine hinne bite kinne.”

Goede samenwerking is essentieel. Het team moet in cadans zijn, als een geoliede machine functioneren. Alles moet kloppen, van het moment van achteruit bewegen, het vasthouden van tot de hoogte van het touw. Het touw één centimeter laten zakken kan namelijk beslissend zijn. Eric Pool: “It is net samar wat dom oan in tou sjorje. As der ien net by de les is, bist as team kwetsber.”

Gezellige nazit

De leden van Touwtrekvereniging Bakkeveen hebben plezier in hun sport. Dat blijkt ook op een dinsdagavond begin september tijdens een wekelijkse training in een grote boerenloods bij Een-West. Er wordt serieus geoefend, maar de touwtrekkers hebben zichtbaar lol. Het plezier en de goede sfeer is mede waarom Roy Dijkstra lid is van de vereniging. Na een oefensessie is er, onder het genot van een biertje, steevast een gezellige nazit.

Na afloop van de training is de nazit met een biertje een vast ritueel.
Na afloop van de training is de nazit met een biertje een vast ritueel.(Foto: Aangeleverd)

Na afloop van wedstrijden - de competitie is van begin oktober tot eind januari - blijven de teams altijd plakken. De onderlinge verstandhouding is goed. In de praktijk is het gevolg dat wedstrijden, uit en thuis, zonder uitzondering ‘latertjes’ worden, weet Roy Dijkstra. “We dogge altyd it ljocht út en dat is net omdat we nei hûs wolle, mar omdat de kantine tichtgiet. Wy hawwe net gau ús nocht. It sosjale aspekt fine wy wichtich.”

Nieuwe leden zijn welkom

In de zomermaanden zijn de touwtrekkers soms actief op dorpsfeesten. Die wedstrijden, waarvoor dorpen matten van de touwtrekvereniging kunnen huren, moeten voor meer bekendheid zorgen van de sport. Die promotie is nodig, want met slechts vijf Friese verenigingen hangt het voortbestaan van touwtrekken aan een dun draadje. “As ien feriening ophâldt, hat dat grutte ympakt.”

Nieuwe leden zijn dan ook van harte welkom bij Touwtrekvereniging Bakkeveen. Wie sportief is en van gezelligheid houdt, is bij de touwtrekkers aan het juiste adres. De sport vraagt wel tijd en inzet. Elsinga: “Dat is wolris lestich, omdat de measten fan ús in agraryske eftergrûn hawwe en drok binne, mar je moatte tiid frijmeitsje. Wy toulûke net allinnich foar de lol, wy wolle sa goed mooglik prestearje.”

Voor het geld hoeft niemand het te laten. De touwtrekkers betalen, inclusief bondsbijdrage, slechts tien euro contributie. Een schijntje en dat kan mede omdat de touwtrekkers gratis mogen trainen in een loods van een bevriende boer. “Dy is tefreden mei in flesse Beerenburg”, vertelt Dijkstra die hoopt dat dit artikel over de vereniging een positieve respons oplevert. “It soe moai wêze as de minsken nijsgjirrich wurde en ris komme te sjen.”

Thuiswedstrijden in Ureterp
De thuiswedstrijden van Touwtrekvereniging Bakkeveen worden gehouden in MFC De Wier in Ureterp en staan gepland voor zaterdag 21 november 2026 en zaterdag 23 januari 2027 om acht uur ’s avonds. Wie meer wil weten over de vereniging of zich op wil geven, kan contact opnemen via het e-mail adres touwtrekverenigingbakkeveen@gmail.com. Op Facebook is de vereniging te volgen via @Ttv-Bakkeveen.

Na afloop van de training is de nazit met een biertje een vast ritueel.