Lippenhuister Aize zit 13 uur per dag op de strooiwagen: “Minsken fine it moai dat wy der binne”
OPSTERLAND - Sneeuw, sneeuw en nog eens sneeuw. Met dagen van soms wel 13 uur was de eerste week van januari flink doorwerken voor de medewerkers van de buitendienst. Maar het schoonmaken van de straten doen ze met alle liefde
“Wy kinne wol even nei Moskou en Petersburg. Dêr leit noch wol snie.” Het is een logische uitspraak bij de buitendienst van de gemeente in Gorredijk. Het is vrijdagochtend en de meeste wegen zijn sneeuwvrij gemaakt. Dus kan Aize de Jong uit Lippenhuizen de B-wegen bij het buurtschap naast Wijnjewoude nog wel even schuiven.
De hele week zijn de ploegen uit Ureterp en Gorredijk op pad met strooiwagens, shovels en tractoren om de Opsterlandse wegen schoon te maken. Op vrijdag verwachten ze sneeuwduinen en harde wind. Maar dat valt uiteindelijk mee. “Ek wol wer spitich”, zegt Aize. “Want die sniedunen binne eins wol spektakulêr.”
Gladheidsbestrijding - Foto: Gemeente Opsterland
De eerste volle week van januari is direct een flinke voor de medewerkers van de buitendienst. Door de enorme bakken sneeuw die uit de lucht vallen, zitten de medewerkers soms wel 13 uur per dag op de wagen.
Doorbeulen
“Sneon gie om ien oere nachts al de wekker”, vertelt strooileider Johan Heida. “Dan wie it trochwurkje oant acht. En dan jûns wer acht oeren.” Intussen draait het strooien op volle toeren. Drie ploegen wisselen elkaar af. Maar de dagen zijn nog steeds lang.
Aize vindt dat niet erg. Hij werkt al 45 jaar bij de buitendienst en geniet wel van de diensten op de wagen. “No is it folle beter regele as jierren ferlyn. Doe wiedest der altyden by en giest kontinu troch. No komst wol oan dyn rêst ta.”
Vooral maandag, dinsdag en woensdag was het doorbeulen. Er viel veel sneeuw, waardoor het schuiven en strooien soms dweilen met de kraan open was. Aize is er blij mee dat hij nu ook wat tijd kan besteden aan de zijwegen die niet altijd bovenaan de lijst staan. “Foaral diken as de Compangonsfeart by Lippenhuzen en Himrik fyn ik wichtich. Dy lizze deun by it wetter del. Dan hat in glydpartij gruttere gefolgen.”
Duimpjes omhoog
Dus neemt Aize die wegen mee in zijn route richting Moskou. En dat wordt gewaardeerd. Bewoners die aan het scheppen zijn, steken de duim op. “En dan strui ik even wat ekstra sâlt by”, zegt de Lippenhuister met een glimlach. Hij voelt de waardering van bewoners. “Ik krij in soad tomkes omheech út auto’s wei. Of minsken dy’t my fertelle dat sy it moai fine dat wy der binne.”
Gladheidsbestrijding - Foto: Gemeente Opsterland
Toch reageren mensen ook wel eens minder blij. “Al hielendal as se krekt it paadje skjin hawwe en wy der oan komme. Dan leit der fuort wer in bult op. Mar dat besykje ik altyd foar te wêzen, hear!” Ook in Hemrik wordt Aize even staande gehouden door een bewoner. De wegen naar de school zijn meerdere malen schoongemaakt, maar een tussenweg niet. “Helaas kinne we net alles dwaan”, legt hij uit. “De diken foar bussen en skoallen hawwe wol foarrang, dus dy moatte wy earst dwaan. En de sâltfoarried is ek net sûnder ein.”
Ook wethouder Durk Durksz ziet hoe hard er gewerkt wordt: “Ik haw mei west op in struirûte en ha mei eigen eagen sjoen wat foar goed wurk ús minsken dogge. Us struiploegen ha dei en nacht keihurd wurke om de wegen en paden skjin te krijen en te hâlden, foar de feiligens fan ús ynwenners.”
Grote inzet
De afgelopen weken is met man en macht door iedereen gewerkt om Opsterland bereikbaar te houden. En dat gaat verder dan alleen strooien en schuiven. Medewerkers die door de sneeuw hun gewone werk niet kunnen doen, pakken zelf de schep op om bijvoorbeeld de stoepen bij huisartsen en de begraafplaatsen sneeuwvrij te maken.
Durksz heeft enorme waardering voor de betrokkenheid van de collega’s: “Lokkich hawwe wy genoch sâlt yn foarried, sadat it struien ek altyd trochgean koe. Wy koene net oeral tagelyk wêze, mar de hiele bûtentsjinst wie fleksibel ynsetber en hat wêr nedich sels mei de hân snie romme.”
Daarnaast wijst de wethouder op de gemeenschappelijke verantwoordelijkheid van de mensen. Inwoners worden gevraagd om hun eigen stoepen en terreinen sneeuwvrij te houden om de omgeving veilig en toegankelijk te houden. “We moatte it mei inoar dwaan.”
Gladheidsbestrijding - Foto: Gemeente Opsterland
En die inzet valt vooral op als Aize Moskou heeft bereikt. Terwijl hij de weg schoonveegt, rijdt aan de andere kant van het water een wagen uit Ureterp. Op de route die dus vanuit Gorredijk uitgestippeld is. Bij het passeren maken de chauffeurs even een praatje. Door de inzet van loonbedrijven zijn verschillende routes bij Frieschepalen en Bakkeveen al schoon. Dus rijdt de Ureterper ploeg ook hier extra rondes om te helpen. “Sa helpe we mei syn allen”, zegt Aize terwijl hij uit het raam zwaait naar strooileider Marco van Ureterp, die bij Wijnjewoude op de shovel zit.
Waardering
Toch is er in de 45 jaar dat Aize bij de buitendienst werkt, veel veranderd. Sneeuwbuien komen veel minder vaak voor. “It is al in pear jier lyn dat de skower foar de wein pleatst is. Ferline jierren struiden wy wol, mar mei lytse laachkes snie hat de skower ek gjin doel.” In zijn beginperiode was dat heel anders. “Dan wiene der wol sniedunen fan ien meter heech. Dêr komst mei sa’n skower ek net mear trochhinne. Dan hiene we echt kranen nedich om dat fuort te heljen.”
Terug in de kantine van de buitendienst in Gorredijk staan de gehaktballen klaar. De hele week wordt er met koeken, patat en andere lekkernijen goed gezorgd voor de medewerkers. “Dat hat wolris oars west”, zegt Aize. “It is moai om sa wurdearre te wurden.”
Nee, de vrijdag valt mee als je het vergelijkt met de voorspellingen. Maar na zo’n drukke week mag dat ook wel. Al is dat voor de medewerkers van de buitendienst vanzelfsprekend. “It heart derby”, zeggen ze aan tafel. Hun advies is om vooral rustig aan te doen op dit soort dagen. “Haasten hat dochs gjin doel”, roept een van de strooiers. Bovendien, volgende week is de sneeuw toch weer weg. “En dan freegje se ús grif wêr’t wy it litten hawwe!”, wordt lachend over de tafel geroepen.
Zoutopslag gemeenteopslag - Foto: Gemeente Opsterland
Voor Aize zit de dienst er bijna op. Zondag moet hij weer. “En dat fyn ik ek bêst. De bern binne al de doar út, dus sa’n soad haw ik ek wer net te dwaan!” Wel gaat hij dit weekend zelf nog de sneeuw in. “Achter it hûs yn Lippenhuzen in moaie slach troch de greide hinne. Want it winterse waar yn dizze omjouwing is machtich moai.”
Tige tank foar jim ynset!
In de vroege ochtend, om klokslag 03.00 uur, zijn onze collega’s van de buitendienst de afgelopen week de weg opgegaan om de wegen in Opsterland sneeuw- en ijsvrij te maken. Terwijl de meeste mensen nog sliepen, werd er al hard gewerkt.
Als blijk van waardering voor hun inzet bracht burgemeester Andries Bouwman vorige week koeken langs bij de mannen van de buitendienst. Daarnaast stapte de burgemeester zelf in om een ronde mee te rijden tijdens het sneeuwvrij maken van Gorredijk en zo van dichtbij te zien hoe dit belangrijke werk wordt uitgevoerd. Burgemeester Andries Bouwman: “Ik heb enorme waardering voor de inzet en het vakmanschap van onze collega’s van de buitendienst. Dag en nacht staan zij klaar om ervoor te zorgen dat iedereen veilig de weg op kan. Dat verdient groot respect en een welgemeend dankjewel; tige tank!”
Binnen de gemeente strooien we met een speciaal mengsel van zout en calcium. Door de toevoeging van calcium blijft het zout langer liggen en waait het minder snel weg. Dit zorgt ervoor dat er minder zout nodig is en dat de werking langer aanhoudt.
Burgemeester Andries Bouwman op bezoek bij de zoutdopslag van de gemeente
